يکشنبه 9 مهر ماه 1385   19:25
 
images/20061001/triglyceride.jpg
 
جام‌جم آنلاين: تري گلسيريدها يكي از اشكال چربي در جريان خون هستند. افرادي كه ميزان اين چربي در خونشان بالاست اغلب كلسترول كل بالا، اچ.دي.ال پايين و ال.دي.ال بالايي دارند.
سطوح اين چربي در خون بسياري از مبتلايان به بيماري قلبي نيز افزايش مي‌يابد.
مطالعات كلينيكي متعددي نشان داده‌اند احتمال بيماري قلبي در ميان افرادي با تري گلسيريد بالاتر از حد طبيعي (مساوي يا بيش از 200 ميلي‌گرم بر دسي‌ليتر خون) بيشتر است. ديابتي‌ها يا افراد چاق نيز ممكن است تري گلسيريد بالا داشته باشند.
طبقه‌بندي سطح تري گلسيريد:
كمتر از 150 ميلي‌گرم دردسي ليتر -- نرمال
199-150 ملي‌گرم در دسي ليتر ---- سطح مرزي – بالا
499-200 ميلي‌گرم در دسي ليتر --- بالا
500 ميلي گرم در دسي‌ليتر --- بسيار بالا

تري‌گليسريد و خطر سكته مغزي

مطالعات، ارتباط بين سطوح بالاي چربي تري گلسيريد را با افزايش خطر سكته مغزي نشان داده‌اند.
پس از در نظر گرفتن ساير ريسك فاكتورهاي سكته مغزي، احتمال نوع ايسكميك يا TIA در افرادي با تري گلسيريد بيش از 200 ميلي گرم در دسي ليتر خون تقريبا 30 درصد بيشتر است.
سكته مغزي ايسكميك زماني روي مي‌دهد كه يك لخته خون يا رگ باريك شده مانع رسيدن خون به مغز ‌شود.
اين سكته مسوول حدودا 80 درصد همه موارد سكته مغزي است. 20 درصد باقيمانده موارد سكته مغزي به پارگي عروق خوني در مغز مربوط مي‌شود.
تري گلسيريد بالا و سطوح كم اچ.دي.ال (كلسترول خوب خون) كه معمولا با هم همراهند ريسك فاكتور مهمي براي نوع عمده سكته مغزي، ايسكميك، در ميان مبتلايان به بيماري قلبي محسوب مي‌شود.
نكته مهم درباره سنجش تري گلسيردي در خون اين است كه حتما 8 تا 12 ساعت قبل از آن چيزي خورده نشود.
محققان مي‌گويند نسبت تري گلسيريد به اچ.دي.ال يكي از مهم‌ترين فاكتورهاي پيش‌بيني كننده بيماري قلبي است.
به طوري كه اگر رقم آن كمتر از 2 باشد شخص در معرض خطر كمتري قرار مي‌گيرد. بنابراين هر چه تري گلسيريد پايين‌تر يا اچ.دي.ال بيشتر باشد اين نسبت كوچكتر مي‌شود.
مطالعات مختلف نشان داده‌اند سطوح تري‌گلسيريد در خون به پيش‌بيني خطر حمله قلبي كمك مي‌كند.
تري گلسيريد بالا به تنهايي احتمال حمله قلبي را سه برابر مي‌كند و افرادي با بالاترين نسبت تري گلسيريد به اچ.دي.ال بيشتر در معرض خطر حمله قلبي هستند.

كاهش تري گلسيريد

خوشبختانه افزايش تري گلسيريد يكي از مشكلاتي است كه با رژيم غذايي مناسب اصلاح شده و با محدود كردن دريافت قند و دانه‌ها (گندم، جو، برنج، ذرت...) ميسر مي‌شود.
قندها و محصولات دانه‌اي نيازمند ترشح انسولين هستند كه يك محرك قوي براي توليد تري گلسيريد توسط كبد است و براي كاهش اين چربي در خون لازم است مصرف قند و غلات كاهش يابد.
تري گلسيريد بالا اغلب در خون افراد چاق ديده مي‌شود اما حتي افرادي كه اضافه وزن ندارند ممكن است ذخيره‌هايي از چربي در عروقشان باشد كه نتيجه مقاومت انسوليني است.
اين تري گلسيريدها در خون مستقيما از كربوهيدرات حاصل از مواد غذايي توسط اثر انسولين ايجاد مي‌شوند.
تري گلسيريدها مستقيما از چربي غذايي حاصل نمي‌شوند بلكه از هر قند اضافي كه در كبد براي انرژي مصرف نشده به وجود مي‌آيند.
دانه‌ها از جمله غلات نيز به سرعت به صورت قندهاي ساده متابوليزه مي‌شوند كه با افزايش سطوح تري گلسيريد ارتباط دارند. اقدام مناسب كاهش مصرف همه قندهاي ساده و غلات است.
در مقايسه با گزينه‌هاي دارويي كه معمولا مورد استفاده قرار مي‌گيرند، جايگزين كردن سبزيجات داراي برگ سبز، به جاي قند و غلات آسان‌تر و مقرون به صرف‌تر است و به علاوه اثرات جانبي ندارد.
بنابراين مهم‌ترين اقدام كاهش دريافت كربوهيدرات‌هاست زيرا افزايش اين مواد تبديل گلوكز به تري گلسيريد را تحريك مي‌كند.
بسياري از موارد توصيه شده در رژيم غذايي براي يك قلب سالم به كاهش تري‌گلسيريد و كلسترول كمك مي‌كنند.
بسياري از مواد غذايي براي كاهش كلسترول به طور طبيعي در تقليل سطوح تري گلسيريد هم موثر است.
اسيدهاي چرب امگا سه و ويتامين C همراه با يك رژيم غذايي كم كربوهيدرات سطوح تري گلسيريد خون را كاهش مي‌دهد. اين اسيدهاي چرب در كنترل كلسترول نيز نقش دارند.
اما بايد توجه داشت كه چربي‌هاي حيواني طبيعي در تخم‌مرغ و كره واقعا ضروري هستند و بدن به چربي مواد غذايي براي انجام بسياري از اعمال نيازمند است البته بايد از انواع بد چربي شامل ترنس و هيدروژنه موجود در مارگارين، غذاهاي فرآيند شده و غذاي سرد پرهيز كرد.
اين چربي‌هاي ترنس به لحاظ شيميايي تغيير يافته‌اند و به اين علت بدن نمي‌داند چگونه آنها را كنترل كند. اين چربي‌ها براي بدن ناشناخته محسوب مي‌شوند و لذا براي سلامت خطرآفرين‌اند.
محققان توصيه مي‌كنند افراد سطوح تري گلسيريد خونشان را كنترل كنند.
ميزان تري‌گلسيريد طبيعي در خون تا 199 ميلي‌گرم در دسي‌ليتر است. اين سطح تري‌گلسيريد در يك شخص سالم است.
اما ميزان بهينه آن در خون بايد زير 100 ميلي‌گرم در سي‌ليتر باشد. تست تري‌گلسيريد همراه با سه آزمايش ديگر خون احتمال دچار شدن افراد به بيماري قلبي را تعيين مي‌كند. توجه داشته باشيد كه رژيم غذايي بدون چربي خطرناك است.
بدن شما نيازمند مقادير مشخصي چربي است. آنچه بايد از آن پرهيز كنيد انواع بد چربي‌ها، ترنس و هيدروژنه است.